Tagarchief: recensie

Peper

(SVENSK ÖVERSÄTTNING FINNS NEDANFÖR FOTON)

Göran Borg is een eenzame stakker. Traag, voorovergebogen en met een zwaar Skåns accent sluipt de man door het leven, de dagen tellend sinds zijn vrouw hem voor een vlotter mansexemplaar heeft ingeruild. Alleen de plaatselijke voetbalclub doet de 50-plusser nog een beetje opveren. Na een oneervol ontslag is de ellende compleet. Met zijn ziel en een schamel doosje persoonlijke bezittingen onder de arm verlaat hij zijn harteloze werkgever.

Regisseur Hannes Holm (“een man die Ove heet”) zet in de boekverfilming van “The Most Beautiful Hands of Delhi” – nu te zien op Netflix – opnieuw een oudere, emotioneel incompetente man in de hoofdrol. In de eerste minuten roept Göran Borg medeleven maar ook ergernis op. Je zou hem scherpe woorden in de mond willen leggen, zijn vuisten willen doen heffen en eigenhandig de bekende peper in de r**t willen steken, gewoon omdat je hem beter gunt.

Maar dan meldt Göran zich impulsief aan voor een groepsreis naar India. Al binnen 2 dagen na aankomst stelt hij teleurgesteld vast: “Niks ‘vluchtoord voor de ziel’! Hoezo ‘land vol wijsheid en kalmte’? India stinkt, is arm, chaotisch en lawaaierig!” Het wordt er niet beter op als de ‘Delhi Belly’ hem, na het drinken van kraanwater, heen en weer dwingt tussen wc-pot en kotsemmer. Precies op dat dieptepunt duikt naast zijn bed een wonder op in de persoon van Yoendra Sing Takoer, kortweg: Yogi. Deze onverzettelijke rasopportunist neemt ‘Mr. Gora’ onder zijn hoede als ware het zijn broer.

Het verschil tussen beide mannen had niet groter kunnen zijn. Waar de introverte Zweed zich laat leiden door nobele begrippen als gelijkwaardigheid en bescheidenheid en zijn eigen gevoelens niet herkent, laat de Indiër zich voeren door zijn ‘innerlijke goden’. Yogi schroomt niet om valse titels op visitekaartjes te gebruiken, dringt zich op in societykringen, gaat zich te buiten aan zoetigheden uit moeders koelkast en maakt geen probleem van overspel. Komische verwikkelingen zijn het gevolg maar het verhaal gaat verder dan dat. Een verliefdheid maakt ook bij ‘Mr. Gora’ opportunisme en onvermoede vasthoudendheid los.

Göran Borg verrast dochter en ex als hij besluit in India te blijven. Hij bluft zich als buitenlandcorrespondent bij een Zweedse krant naar binnen, duikt louche fabrieken in om het bestaan van kinderarbeid te bewijzen en neemt mierzoet wraak op zijn oude werkgever.

Die peper kunnen we bewaren voor in de curry.

 peper (2)

Försök att översätta till Svenska

PEPPAR

Göran Borg är en ensam stackare. Trögt, framåtlutat och i tung skånsk dialekt smyger mannen genom livet medan han räknar alla dagar sen sin fru bytte honom till en mer ambitiös mansperson. Endast det lokala fottbollsslaget uppmontrar 50-plussaren. När han får sparken är eländet komplett. Med en liten låda personliga grejer under armarna lämnar han betryckt sin hårdhjärtade arbetsgivare.

I filmatiseringen av boken ’Delhi vackraste händer’  – aktuellt på Netflix-  väljer regissören Hannes Holm (”en man som heter Ove”) återigen en emotionellt omogen gubbe i huvudrollen. Under de första minuter väcker Göran Borg både ömkan och förargelse. Man skulle vilja lägga honom skarpa ord i munnen, göra honom lyfta knytnävarna, och ’späcka honom med röd peppar’, bara för att man förunnar honom bättre.

Men då anmäler Göran Borg sig, impulsivt, till en gruppresa till Indien. Knappast 2 dagar på plats fastställer han besviken: ”Vadan ’hide-away for your soul’? Vad då ’country filled with wisdom and calmness’? Indien är varmt, stressigt, stinkande, fattigt, rörigt och högljutt!” Situationen förbättras inte precis när han dricker kranvatten och ’the Delhi Belly’ tvingar honom fram och tillbaka mellan toa och kräkhink. Just i detta bottenläge dyker Yoendra Sing Takoer  – Yogi kallad – upp vid hans säng. Den här glada opportunist tar hand om ’Mr. Gora’, nykter och andaktsfullt som en bror.

Skillnaden mellan männen kunde inte varit större. Den introverta svensken ledas av nobla begrepp som jämställdhet och ödmjukhet och känner inte igen sina egna sinnesrörelser medan Indiern förs av sina ’inre gudar’. Han skamlöst använder falska titlar på visitkort, tränger sig in i rika kretser, tjuväter sötsaker från mamas kylskap och har inga problem med snedsprång. Starka olikheterna ledar till roliga förvecklingar men historien bjuder mer än bara det. Även ‘Mr. Gora’ visar ha en opportunistisk sida. När han förälskar sig tar han steg han hade aldrig vagade drömma om.

Göran Borg överraskar sin dotter och ex-fru med meddelandet att han kommer stanna i Indien. Han ge sig ut för utlandskorrespondent och därmed får ett jobb hos en svensk tidning, utforskar utnyttjande av industriarbetande barn och ta sockersöt hämnd på sin förre detta chef.

Den där pepparn kan vi bevara och använda till en god curry.

Getagged , , , , , , , , , , , ,

Turist (2)

(SVENSK ÖVERSÄTTNING FINNS NEDANFÖR FOTON)

(Film, Ruben Östlund, 2014)

De titel van deze film doet niet vermoeden dat ze gaat over een oeroud thema, namelijk dat het bij de rol van een man hoort zijn gezin te beschermen tegen dreiging van buitenaf. Ook in de moderne samenleving zit deze opvatting kennelijk nog diep verankerd, getuige het verhaal van de Zweedse Tomas en Ebba.  In de tragi-komische verfilming Turist zien we hoe verhoudingen in een gezin kunnen veranderen onder invloed van aangrijpende ervaringen.

Tomas en Ebba zijn met hun kinderen in de Alpen voor een korte skivakantie met de bedoeling weer eens echt tijd voor elkaar te nemen.  Terwijl ze op een terras genieten van het uitzicht horen ze in de verte de knallen waarmee kunstmatig lawines opgewekt worden en zien ze hoe een enorme massa sneeuw hun kant op dendert. Tomas stelt vrouw en kinderen gerust: “Ja,ja,ja, dom vet vad dom gör” (“zeker, ze weten wat ze doen”) maar als de lawine het terras bereikt rent hij in blinde paniek weg en laat vrouw en kinderen achter. Ebba is perplex, helemaal als Tomas later stellig ontkent dat hij er vandoor ging. Ze confronteert hem in aanwezigheid van vrienden en haalt haar gelijk door de opnames die ze met haar mobiel maakte te tonen. Vanaf dan treedt de ontreddering bij Tomas in…en bij Ebba….en bij hun kinderen.

Hoewel deze verhaallijn had kunnen leiden tot een louter somber drama kent de film juist een aantal bijzonder komische momenten, die de ontluistering voor de kijker dragelijk houden en bovendien de  menselijke kwetsbaarheid kracht bij zetten. Hoofdrolspelers Johannes Bah Kuhnke en Lisa Loven Kongsli spelen hun rol overtuigend. Een sterke bijrol wordt gespeeld door de Noorse Kristofer Hivju, die op een wat onbehouwen maar aandoenlijke manier zijn best doet om zijn vriend Tomas op de been te houden.

Naast de verhaallijn en acteerprestaties maakt de film ook indruk door de prachtige beelden van de Alpen. De scènes buiten werden opgenomen in Les Arcs, Frankrijk. Ruben Östlund wilde “de meest indrukwekkende lawinescène in de filmhistorie” maken. Beelden van een werkelijke lawine werden gemixt met beelden, opgenomen in een filmstudio. Dat sprake is van manipulatie is, wat mij betreft, niet te zien.

Al op 18 mei vond de première van Turist plaats, in Cannes. Sindsdien sleept de film vele nomineringen en prijzen in de wacht. Terecht!   Vanaf 19 februari in de Nederlandse bioscopen

Trailer: https://www.youtube.com/watch?v=NP0SrAsHrxI

turist638

Försök att översätta till Svenska:

TURIST(2)

Filmen Turist är en berättelse om Tomas och Emma som blir konfronterad med ömsesidig besvikelsen när deras familj blir hotad av en lavin. Filmen gör tydlig att man leva med förväntningar man inte alltid är medveten av. Trots att stor förvirring uppstår i familjen blir det ingen  dyster drama. Komiska momanger håller filmen nog lätt och styrker mänskliga sårbarheten.  Utmärkta biroll av norrman Kristofer Hivju, som försöker hjälpa sin vän Tomas, på ett rörande sätt. Även jättefina bilder från Alperna och lavin gör filmen imponerande.

Från 19 februari i biografen i Nederländerna

Getagged , , , ,