Achter het behang

(SVENSK ÖVERSÄTTNING FINNS NEDANFÖR FOTON)

Een jaar geleden  begon ik met het schrijven van columns. Dat je eerst -tig keuzemomenten door moet voordat je op WordPress ook maar één geschreven woord kwijt kunt, daar had ik geen idee van. Een titel, een format, een lettertype, rubrieken; over alles moet worden nagedacht. Het ontwerpen van een site wordt op die manier een klus die veel weg heeft van het inrichten van een huis. Misschien is het daarom wel geen toeval dat ik voor de ‘banner’ op een behangetje uitkwam. De balk met bloemen bovenaan dit verhaal is  namelijk een detail uit een oeroud maar tevens überhip Zweeds behang.

“Eldblommen” -want zo heet het- bekoorde mij voor het eerst in een keuken in Majorna, Göteborg en  is een ontwerp van Josef Frank. Hij is wat we tegenwoordig een “nieuwe Zweed” zouden noemen. Als Jood geboren in Oostenrijk vluchtte hij in 1933 op 50-jarige leeftijd noordwaarts om het nazisme te ontlopen. Frank, die eigenlijk architect was, kon aan het werk als ontwerper bij het door Estrid Ericson geleide Svensk Tenn; een bedrijf gespecialiseerd in interieurinrichting. Het was de tijd van het modernisme en de strakke lijnen van Le Corbusier vierden hoogtij. Maar Frank en Ericson vreesden dat de stijl tot kilte en anonimiteit in de Zweedse huizen zou leiden. Dwars tegen de tijdgeest in propageerden ze huiselijkheid en comfort. Contrasterend met de zakelijkheid gebruikten ze uitbundige kleuren en vormen uit de natuur.

Op de wereldtentoonstellingen in Parijs en New York, eind dertiger jaren, vielen Frank en Ericson erg op door hun afwijkende stijl en werden ze bestempeld als hét toonbeeld van Zweeds Modernisme. Nogal paradoxaal, want het duo was immers niet 100% Zweeds en bovendien stonden Scandinaviërs juist bekend om hun sobere vormgeving en niet om hun uitbundigheid.

Het verhaal van Josef Frank maakt duidelijk hoe synergie kan ontstaan tussen verschillende culturen en kan leiden tot succes. Hij groeide uit tot een van Zwedens bekendste ontwerpers en ontwierp meer dan 200 patronen voor behang, textiel en vloerkleden. In Eldblommen komen Zwedens natuur, cultuur, gastvrijheid en durf mooi samen. Ik schrijf nog even door en koester de banner.

Website Svensk Tenn: http://www.svenskttenn.se/

Josef Frank Against Design

Josef Frank, circa 1960   Foto: Svenskt Tenn, Stockholm, Sverige

Försök att översätta till Svenska

HISTORIA BAKOM TAPETEN

För ett år sen började jag skriver kolumner. Att man måste gå igenom många valmoment innan man kan publicera ett enda ord, hade jag då ingen aning om. Titeln, formen, bokstavstypen, rubriker; man måste fundera på allt. Designa en websida på ett sånt sätt är liksom inreda ett hus. Därför är det kanske ingen slump att jag väjlde en tapet som ‘banner.’ Blomstren ovanför den här texten är nämligen en detalj från en gammal men även mycket hipp svensk tapet.

“Eldblommen” -som tapeten heter-  tjusade mig för första gången i ett kök i Majorna, Göteborg och är ett mönster av Josef Frank. Han var en man, som vi nuförtiden skulle kallas för “nysvensken.” Han föddes som jude i Österrike och flyttade från nazismen i 1933, när han var 50 år. Frank, som egentligen var arkitekt, fick ett jobb som designer hos Svensk Tenn; ett inredningsföretag, leddes av Estrid Ericson. Det var då att modernism och Le Corbusiers principer firade högtid. Men Frank och Ericson fruktade att standardiserade inredningar skulle göra svenska hus alltför likriktade och anonyma. Tvärs mot tiden ville de inkludera naturens färger och former i sina inredningar och skapa hemtrevnad och komfort.

På världsutställningarna i Paris 1937 och New York 1939 fick de stor uppmärksamhet och blev modellen för begreppet “Swedish Modern”,  vilket var något paradoxalt eftersom duon var inte 100% svensk och skandinaver ju var bekant för deras soberhet och inte för kontrastfulla och färgrika mönster.

Historia om Josef Frank är ett bra föredöme av hur synergi mellan olika kulturer kan leder till framgång. Han blev en av Sveriges viktigaste formgivare och designade mer än 200 mönster för tapeter, tyg och mattor. Eldblomman förenar i sig svensk natur, kultur, gästfrihet och mod.  Jag fortsätt skriva,  behåller och hyser ‘banner’.

Websida Svensk Tenn: http://www.svenskttenn.se/

Getagged , , , , ,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: